Jak działa WOŚP? Skąd są pieniądze i gdzie trafia sprzęt

Co roku podczas Finału w Barcelonie słyszymy te same pytania: „Gdzie właściwie trafiają pieniądze z puszki?”, „Czy euro z Barcelony też liczą się do wyniku?”, „Kto decyduje, na co zbieramy?”. To bardzo dobre pytania – i właśnie przejrzystość jest jednym z powodów, dla których WOŚP od ponad 30 lat cieszy się tak dużym zaufaniem. Postanowiliśmy zebrać najważniejsze informacje w jednym miejscu.

Pierwszy Finał Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy odbył się 3 stycznia 1993 roku. Zebrano wtedy 3 773 443,38 zł na ratowanie dzieci z chorobami serca. Kilka tygodni później, 2 marca 1993 roku, zarejestrowano Fundację WOŚP. Wśród jej założycieli byli m.in. Jerzy Owsiak, Lidia Niedźwiedzka-Owsiak i kardiochirurg prof. Bohdan Maruszewski.

Od tamtej pory Finał gra co roku zimą. Przez 33 Finały Orkiestra zebrała łącznie blisko 2,6 miliarda złotych i kupiła prawie 81 tysięcy urządzeń medycznych dla polskich szpitali.

Każdy Finał ma jasno określony cel medyczny – np. onkologia dziecięca (33. Finał), gastroenterologia dziecięca (34. Finał) czy neonatologia (35. Finał). Cel ogłaszany jest zwykle jesienią, kilka miesięcy przed Finałem. Wybiera go zarząd Fundacji po konsultacjach z lekarzami i konsultantami krajowymi – tak, by pieniądze trafiły tam, gdzie brakuje sprzętu najbardziej.

Pieniądze na Finał spływają kilkoma kanałami:

• Puszki – wolontariusze z identyfikatorami zbierają pieniądze na ulicach i podczas wydarzeń sztabów. Puszki są zaplombowane, a po Finale liczone komisyjnie.
• E-skarbonki – każdy wolontariusz, sztab czy firma może założyć internetową skarbonkę. Wpłacić można kartą z dowolnego miejsca na świecie.
• Aukcje – na Allegro licytowane są przedmioty, usługi i spotkania podarowane przez darczyńców, w tym słynne Złote Serduszka.
• Wydarzenia sztabów – koncerty, biegi, kiermasze, licytacje na żywo. W samej Polsce działa co roku ponad 1600 sztabów.
• Sztaby zagraniczne – takie jak nasz w Barcelonie. W ostatnich latach za granicą grało od kilkudziesięciu do ponad stu sztabów.

Kwota, którą widzimy na liczniku w wieczór Finału, to tzw. kwota deklarowana – suma wstępnie zgłoszona przez sztaby. Wynik ostateczny Fundacja ogłasza zwykle po około dwóch miesiącach – gdy wszystkie puszki zostaną przeliczone, aukcje opłacone, a przelewy zaksięgowane.

Różnica bywa ogromna. W 2025 roku kwota deklarowana wynosiła ok. 178,5 mln zł, a wynik ostateczny – ponad 289 mln zł. Dlatego warto pamiętać, że licytacje i e-skarbonki działają jeszcze długo po Finale.

Za zebrane pieniądze Fundacja kupuje sprzęt medyczny i przekazuje go szpitalom w formie darowizny. Charakterystyczna naklejka z czerwonym serduszkiem na urządzeniu oznacza, że to sprzęt od WOŚP. W mediach społecznościowych pojawiały się twierdzenia, że Fundacja „dzierżawi” sprzęt szpitalom i na tym zarabia – zostały one zweryfikowane przez serwis Demagog i okazały się nieprawdziwe.

Zakupy są rozłożone w czasie. Część sprzętu trafia do szpitali już kilka tygodni po Finale (np. po 34. Finale Fundacja szybko kupiła cztery dziecięce ultrasonografy endoskopowe), a reszta – w kolejnych miesiącach, po przeprowadzeniu przetargów i rozmów z ośrodkami.

Latem Fundacja organizuje Pol'and'Rock Festival – darmowy festiwal muzyczny będący podziękowaniem dla wszystkich wolontariuszy i darczyńców. To też miejsce, gdzie można spotkać Jerzego Owsiaka, porozmawiać z lekarzami i zobaczyć, jak działa Fundacja od kuchni.

Nasz sztab działa według tych samych zasad co sztaby w Polsce. Wolontariusze są rejestrowani w systemie Fundacji i otrzymują identyfikatory, a puszki są zaplombowane. Po Finale przeliczamy zebrane pieniądze i przekazujemy je na konto Fundacji. Wynik naszego sztabu (np. 13 881,91 € w 2025 i 12 408 € w 2026 roku) jest częścią ogólnopolskiego wyniku.

Każde czerwone serduszko w polskim szpitalu to więc także trochę Barcelony. Dziękujemy, że gracie z nami!